- KPMG và Đại học Texas tại Austin thực hiện nghiên cứu thực địa với 523 nhân viên mới tại Mỹ (thời gian làm việc dưới 18 tháng) nhằm đánh giá cách người mới phối hợp với AI trong các nhiệm vụ kinh doanh thực tế.
- Người tham gia thực hiện các bài tập chuyên môn với sự hỗ trợ của một Agent AI, sau đó kết quả được so sánh với mức chuẩn do AI tự hoàn thành để xác định giá trị mà con người tạo thêm.
- Kết quả chia người tham gia thành 3 nhóm: AI Apprentices (24,1%) có kết quả thấp hơn AI; AI Delegators (25,8%) đạt mức tương đương AI; và AI Amplifiers (50,1%) tạo ra kết quả tốt hơn AI.
- Điều bất ngờ là tư duy phản biện, hiểu biết chuyên môn và kiến thức về AI không dự báo được ai sẽ thuộc nhóm nào. Điểm khác biệt nằm ở cách họ phối hợp với AI trong quá trình làm việc.
- Nhóm AI Apprentices có nền tảng tốt nhưng không biết tận dụng AI. Họ thường yêu cầu AI viết lại hoặc sắp xếp thông tin thay vì dùng AI để kiểm chứng giả định, đánh giá kết quả và nâng cao chất lượng đầu ra.
- Nhóm AI Delegators chủ yếu chấp nhận kết quả do AI tạo ra với rất ít điều chỉnh. Nhờ AI tạo đầu ra khá tốt nên họ vẫn đạt hiệu suất chấp nhận được, nhưng gần như không tạo thêm giá trị.
- Nhóm AI Amplifiers sử dụng AI như một đối tác tư duy: họ đặt đúng vấn đề, yêu cầu AI giải thích lập luận, kiểm tra giả định, xem xét các khả năng khác và liên tục tinh chỉnh kết quả để đáp ứng tiêu chuẩn công việc thực tế.
- Nghiên cứu khuyến nghị doanh nghiệp cần thay đổi cách đào tạo nhân viên mới, tập trung vào các bài tập thực hành trong quy trình làm việc với AI thay vì chỉ đào tạo kỹ năng AI hoặc kiến thức chuyên môn riêng lẻ.
- KPMG đang triển khai chương trình đào tạo AI cá nhân hóa, sử dụng các tình huống mô phỏng công việc thực tế và lộ trình học liên tục để phát triển hành vi của nhóm AI Amplifiers trên toàn công ty.
- Các tác giả cho rằng doanh nghiệp nên đánh giá nhân viên không chỉ dựa trên kết quả cuối cùng mà còn dựa trên cách họ làm việc với AI, cách đặt vấn đề, kiểm chứng đầu ra và đưa ra quyết định. Trong tương lai, giá trị của con người sẽ ngày càng nằm ở khả năng định hướng, đánh giá và mở rộng kết quả do AI tạo ra thay vì chỉ tự tạo ra câu trả lời.
📌 Nghiên cứu cho thấy AI không tự động san bằng khoảng cách giữa các nhân viên mà ngược lại còn làm nổi bật sự khác biệt trong cách mỗi người làm việc. Trong khảo sát với 523 nhân viên mới, khoảng một nửa tạo ra kết quả vượt AI, trong khi gần một phần tư còn kém hơn chính AI. Yếu tố quyết định không phải kiến thức hay hiểu biết về AI mà là khả năng phối hợp với AI, biết đặt câu hỏi, phản biện và liên tục cải thiện đầu ra. Điều này cho thấy doanh nghiệp cần thiết kế lại cách đào tạo, đánh giá và phát triển nhân sự trong kỷ nguyên AI.
Tổng hợp
