- Làn sóng xây dựng hạ tầng AI quy mô lớn đang tạo ra một vấn đề lớn về minh bạch kế toán, khi chi phí chip và data center thường bị gộp chung .
- Các công ty công nghệ công bố tổng chi phí dự án AI dài hạn, nhưng hiếm khi tách riêng chi phí xây dựng cơ sở hạ tầng và chi phí chip.
- Đây là vấn đề nghiêm trọng vì vòng đời khấu hao rất khác nhau: data center có thể tồn tại 20–40 năm, trong khi chip AI có thể lỗi thời chỉ sau dưới 3 năm.
- Chi phí chip ngắn hạn vì thế bị “chôn” chung với tài sản dài hạn, khiến nhà đầu tư khó đánh giá rủi ro thực.
- Khoản mục construction-in-progress (xây dựng dở dang) được xem là “lỗ hổng lớn” để hyperscaler giấu chi phí, do chưa bị khấu hao.
- Các tập đoàn công nghệ lớn đang chi hàng trăm tỷ USD cho data center, chip và mạng.
- Dự kiến chi tiêu cho data center sẽ vượt chi phí xây dựng văn phòng ngay từ năm tới.
- Dự án AI có nguy cơ chậm tiến độ do hạn chế điện năng và chính trị địa phương, làm gia tăng rủi ro tài chính.
- Alphabet ghi nhận 50.6 tỷ USD tài sản chưa đưa vào sử dụng năm 2024, tăng 44% so với năm trước.
- Amazon ghi nhận 46.4 tỷ USD, tăng 62%; Meta đạt 26.8 tỷ USD, tăng 10%.
- Các khoản này chiếm lần lượt 30%, 18% và 22% tổng PPE ròng của ba công ty.
- Tổng construction-in-progress của các công ty đại chúng vốn hóa trên 2 tỷ USD liên quan AI đạt khoảng 214.5 tỷ USD.
- Năm 2024, các công ty đại chúng đã thay đổi 79 lần ước tính vòng đời tài sản, chủ yếu kéo dài tuổi thọ server và thiết bị mạng.
- Điều này giúp giảm khấu hao, tăng lợi nhuận báo cáo lên hàng trăm triệu USD.
- Nhà đầu tư phàn nàn thiếu thông tin về giả định vòng đời chip và mức độ rủi ro lỗi thời.
- FASB hiện chưa có kế hoạch yêu cầu tách riêng chi phí construction-in-progress.
- 📌 Làn sóng xây dựng hạ tầng AI quy mô lớn đang tạo ra một vấn đề lớn về minh bạch kế toán, khi chi phí chip và trung tâm dữ liệu thường bị gộp chung. Hơn 214,5 tỷ USD công trình đang thi công bị gộp chung giữa chip ngắn hạn và tài sản dài hạn. Khi chip AI có thể lỗi thời dưới 3 năm nhưng được giấu trong các dự án 20–40 năm, nhà đầu tư khó đánh giá rủi ro thực sự. Việc thiếu minh bạch này có thể che khuất nguy cơ lãng phí vốn và làm méo mó lợi nhuận trong cuộc đua AI toàn cầu.
Tổng hợp
